:: مصاحبه با کیش‌مهری‌ها ::

آقای نیما پورحسن

آقای نیما پورحسن

  • مدرس دوره خوشنویسی دیجیتال
  • بروز رسانی: ۱۳۹۴/۴/۲۹

تایپوگرافی هنری است که در آن طراح می کوشد با تغییر عناصر متن ، مثل اندازه ، فاصله حروف ، شکل حروف ، فاصله خطوط ، پاراگراف بندی و مواردی از این دست زبان بصری برای تایپ به وجود آورد .
هرچند که ایران پیشینه ای قوی و کهن در زمینه کار با خط دارد .
هنرمندان ایرانی در طی صدها سال تاریخ خوشنویسی نشان داده اند که خط را می شناسند و می دانند که چطور باید آن را زیبا و خوش به کار بگیرند .

تعریف هنر تایپوگرافی از دیدگاه بعضی از بزرگان این هنر هم شنیدنی است :

قباد شیوا و مسعود سپهر:
تایپوگرافی به کار با حروف قابل چاپ گفته می شود. خوشنویسی و دست نویس خارج از حیطه تایپوگرافی است.

فرشید مثقالی:
تایپوگرافی کلاً به کار با حروف گفته می شود چه قابل تکثیر باشد چه نباشد. خوشنویسی و دست نوشته هم گونه ای از تایپوگرافی است.

این تفاوت نگاه ها درباره این هنر ، هم نشانه ای از گوناگونی توانایی این هنر در بروز به چهره های گوناگون است و هم نشانه ای از امکان گسترش این هنر بکر و کاربردی .
بدون شک همه ما با دیدن نمونه کارهای خوشنویسی ، چه نوین و چه نمونه های کهن این هنر ایرانی ، همیشه از زیبایی این آثار خرسند شده ایم و شاید هم افسوس اینکه چرا این هنر زیبای ایرانی امکان ایجاد در فضای نرم افزاری را ندارد .

شکی نیست که در چنین شرایطی اگر بتوان این هنر را با نرم افزارهای در دسترس به دنیای دیجیتال وارد کرد ، کاری ستودنی و ستایش برانگیز انجام شده است .
نیما پورحسن یکی از استادان مجتمع آموزشی کیش مهر ، از انگشت شمار کسانی هستند که به این توانایی دست یافته اند ، توانایی خوشنویسی دیجیتال . . . 

گفت و گویی با ایشان داشته ایم که در ادامه می آید.

- آقای پورحسن برای نخستین پرسش ، چی شد که به فکر آفرینش این شیوه افتادید ؟
من همیشه به خط علاقه داشتم و میشه گفت گرایش به گرافیک رو از کودکی در وجودم حس میکردم ، اینکه بتونم طراحی کنم و با توانایی های دست و خط چیزی رو به تصویر بکشم . به همین خاطر از زمانی که امکان انتخاب رشته تحصیلی برام پیش اومد نخستین انتخاب من گرافیک بود .
هرچند که در خوانواده با مخالفتهایی روبرو بودم ولی دست اخر به اون راهی که خودم میخواستم رفتم .

- یعنی هیچ تجربه ای در زمینه خوشنویسی نداشتید ؟
تجربه حرفه ای نداشتم ، اما همان گرایش به آفرینش با دست باعث می شد که ناخودآگاه کارهایی رو هم در زمینه خوش نویسی انجام بدم ، به نوعی پیش زمینه خوشنویسی رو داشتم اما نه به صورت حرفه ای ، فقط همون چند واحد خطی رو که در دوره دانشگاه گذرونده بودم .

-کمی راجب به این هنر بگید ؟
این کاری که من انجام دادم در  حقیقت وارد کردن امکان خوشنویسی حرفه ای به فضای دیجیتال با استفاده از نرم افزار است ، چونکه در واقع پیشتر هم اینکار انجام شده بود اما به صورت اسکن کردن کارهای خوشنویسی دستی یا استفاده از فونت های آماده که ، از گوناگونی خیلی کمی برخوردار هستند و کارهایی رو که با دست میشه روی نوشته ها انجام داد ، با این فونت های آماده نمیشه .

- این شیوه نگارش چه ویژگی هایی دارد ؟
ویژگی های گوناگونی داره از جمله اینکه در عین ثابت بودن ، قابل اصلاح است ، یعنی اینکه وقتی شما طرح اولیه را ایجاد کردید به سادگی میتوانید بدون به هم ریختن شکل اولیه واژه اندازه آنرا تغییر دهید ، که اینکار در حالتی که شما از فونت های آماده استفاده می کنید ممکن نیست ، در واقع در اون حالت شما فقط میتوانید اندازه واژه را در حالتهای استاندارد تغییر دهید که این کار چندان فایده ای ندارد . اما در این حالت شما می توانید به سادگی نوشته خود را از هر بخشی که میخواهید دستکاری کنید و آنرا به واژه های خوشنویسی نزدیک کنید .

- برای نگارش این خط از چه نمونه هایی میتوان استفاده کرد ؟
خب این هم یکی دیگر از ویژگی های این خط است . یعنی که شما فقط کافی است تا شیوه خوشنویسی مورد نظر خود را انتخاب کنید و به شیوه نگارش آن دقت کنید ، بعد به راحتی میتوانید همان شیوه را در نرم افزار بازسازی کنید ، در واقع با استفاده از این شیوه شما میتوانید بدون محدودیت تمام شیوه های نگارش خوشنویسی دستی را در کارهایتان پیاده کنید . 
شما به سادگی میتوانید نمونه هایی را که دوست دارید در کارتان پیاده کنید و کار شما با یک خوشنویسی دستی هیچ تفاوتی نداشته باشد .

- فکر نمی کنید که این کار باعث بشود که این شیوه به سادگی قابل کپی برداری شود ؟
نه به هیج وجه!! در واقع این هم یکی دیگر از ویژگی های این کار است ، اینکه وقتی که شما یکبار کاری را ایجاد میکنید ، چونکه دارید این کار را با دست و ماوس انجام میدهید ، انگار که مانند کار دست و قلم باشد ، تکرار دوباره آن ناممکن یا دست کم بسیار سخت است ، درست مانند هنرمندی که کاری را با دست انجام میدهد و اگر از او بخواهید که کارش را خودش کپی کند ، نمیتواند!
این کار نیز مانند یک اثر است که بوسیله دست آفریده میشود ، کپی آن تقربا ناممکن است ، مگر اینکه بخشی از یک کار را بواسطه دیجیتال بودن آن از یک فایل برداشته و در کاری دیگر کپی کنید. که البته معمولا این کار برای خود شما فایده ای ندارد ، چونکه تقریبا هیچ وقت پیش نمی آید که یک کار من به همان شیوه و ترکیب کار دیگرم انجام شود.در واقع خود این عامل هم باعث بکر بودن این هنر خاص می شود و هم اینکه کپی برداری از کار شما را مشکل میکند ، چونکه ترکیب یک اثر در واقع مانند اثر انگشت آن کار متعلق به خود اثر می باشد ، و زمانی که برای کار دیگری کپی برداری شود مانند یک وصله ناهماهنگ در آن اثر خودنمایی میکند .

- کمی درباره آموزش این هنر بگویید ، آیا پیشتر هم دوره های آموزشی در این زمینه برگزار کردید ؟
در زمینه خوشنویسی دیجیتال خیر . چند جایی بود که به صورت کارگاه های کوتاه آموزشهای پایه ای رو ارائه داده بودم ولی تا پیش از این هیچ دوره تدوین شده ای رو به صورت کلاس آموزشی برگزار نکردم و مجتمع آموزشی کیش مهر نخستین جایی است که این دوره رو تدوین کرده است .

- واکنش کسانی که با این هنر آشنا می شدند چطور بود ؟
خیلی خوب ! بویژه زمانی که متوجه می شدند که با همان قابلیتهای معمول نرم افزار چه کارهای تازه ای میشه انجام داد ،خیلی براشون جالب بود و توجه نشون میدادند .
بیشتر وقتها بعد از کارگاه باید می ایستادم و به سوالات زیادی پاسخ میدادم .

- آیا کسانی که میخوان این هنر رو یاد بگیرند ، باید خوشنویسی با قلم رو هم بلد باشند ؟
نه، هیچ نیازی نیست ! ما چون داریم کار گرافیکی می کنیم ، نیازی به دانستن اطلاعات اضافه درباره خوشنویسی ندارند ، البته اگر آشنایی با این هنر داشته باشند ،امکان  دستیابی به ایده های شخصی خودشون ، سریعتر خواهد بود .

-آیا این هنر می تواند استفاده کاربردی و درآمدزایی هم برای فراگیران داشته باشد یا فقط جنبه هنری دارد ؟
بدون شک این کار کاربردهای زیادی هم دارد ، برای نمونه در گام نخست میشه به ساخت نشانه های نوشتاری (لوگو تایپوگرافی) اشاره کرد که با دانستن این فن شما میتوانید نمونه های خلاقانه و زیادی رو درست کنید .
بویژه که اینروزها گرایش زیادی هم به این سبک از نشانه ها در بین شرکتهای صاحب نام دیده میشه .

- آیا کسانی هم هستند که به این شیوه کار کنند ؟
کسانی مانند استاد مسعود نجابتی هستند که کارهایی از این دست را انجام میدهند و به شیوه تایپوگرافی آثار زیبایی رو خلق کردند ، البته ایشان از فونت های آماده استفاده می کنند و با چینش این فونت ها کنار هم کارهاشون رو ایجاد میکنند ، ولی در این کار ما در واقع فونت هارا می آفرینیم .

- حرف پایانی ؟
امیدوارم که بتونم با برگزاری این دوره سهم کوچکی در پاسداشت و بزرگداشت خط زیبای پارسی و ایجاد فضایی برای گسترش خوشنویسی فارسی که به گمان من یکی از زیباترین هنرهای امروز دنیاست است ، داشته باشم .

برای آشنایی بیشتر و دیدن نمونه کارهای ایشان به گالری وبسایت کیش مهر سر بزنید . 

۱۳۹۴/۴/۲۹ » نویسنده: واحد آموزشی موسسه کیش مهر

سوالي داريد؟!

اگر سوالي داريد، ابتدا به صفحه سوالات متداول مراجعه نماييد و در صورتي که جوابتان را پيدا نکرديد همينجا بپرسيد. ما در اسرع وقت در همين محل پاسخ شما را خواهيم داد!

captcha